fa بررسی تجمع جیوه در برخی بافت‌های اردک ماهی (Esox lucius) تالاب انزلی و ارتباط آن با طول بدن و جنسیت تخصصي Special پژوهشي Research پژوهش حاضر باهدف تعیین تجمع جیوه در بافت‌های حیاتی و خوراکی اردک‌ماهی(Esox lucius) انزلی و بررسی ارتباط بین طول بدن، جنسیت و نیز مکان زیست ماهی با میزان تجمع جیوه صورت گرفت. 58 قطعه ماهی در تابستان سال 1391 با استفاده از الکتروشوکر از دو بخش شرقی و غربی تالاب انزلی برداشت گردید و پس از تعیین جنسیت و زیست‌سنجی، بافت‌های هدف جهت تعیین غلظت جیوه آماده‌سازی و توسط ﺩﺳﺘﮕﺎﻩ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺁﻧﺎﻟﻴﺰ ﺟﻴﻮﻩ (Leco AMA 254) آنالیز شدند. نتایج نشان داد که طحال و عضله می‌تواند غلظت بالایی از جیوه را در خود تجمع دهد اما کبد در مقایسه با سایر اندام‌های موردمطالعه غلظت پائینی از جیوه را در خود تجمع می‌دهد. مقایسه میزان جیوه در اردک‌ماهیان نر و ماده بیان‌گر عدم وابستگی غلظت جیوه به جنسیت اردک‌ماهی در تالاب انزلی بود. غلظت جیوه در اردک‌ماهیان بخش شرقی تالاب با اردک‌ماهیان بخش غربی آن تفاوت معنی‌داری نداشت. هیچ‌گونه هم‌بستگی بین اندازه، وزن و مکان زیست ماهی در تالاب انزلی با میزان جذب و تجمع جیوه در بافت‌ها وجود نداشت. اختلاف معنی‌داری بین غلظت جیوه در بافت‌های دو جنس نر و ماده دیده نشد (p>0.05) که بیان‌گر بی‌تأثیر بودن جنسیت در جذب جیوه در این‌گونه است. بین ماهی دو منطقه شرق و غرب تالاب نیز حتی باوجود تجمع عمده صنایع و آلاینده‌ها در بخش شرقی تالاب، اختلاف معنی‌داری به لحاظ میزان تجمع جیوه مشاهده نشد(p>0.05). مطابق نتایج به‌دست‌آمده میزان جیوه در اردک‌ماهیان تالاب انزلی از حد توصیه‌شده توسط FDA و WHO/FAO یعنی از 1 ppm کم‌تر بود که با توجه به غلظت متوسط جیوه در عضله اردک‌ماهی( ppb 37/322) در تالاب انزلی در حد 2 بار در ماه ریسک سلامتی ندارد و مجاز می-باشد. The study done todetermine theconcentration ofmercury inedibletissuesand vitalAnzalipike(Esox Lucius)and Relationshipbetweenbody length, age and sex ofthe fishbytheconcentration ofmercury. A total of58fish samplesweretakenfrombotheast and west ofthe Anzali wetlandAfterweighing, sexingandbiometrictarget tissuesto determinethe concentration of leadwas preparedbythespecificanalysis oftheMercury,(American Standard Method D6722)analyzed. Mercuryconcentrationsindifferent organssuggest thatthe spleenmay behigh concentrations ofmercuryintheabsorption andaccumulation. Thelivercompared to otherorgansstudied,the lowest concentrationofmercuryintheabsorption andaccumulation. Comparison ofmercury concentrationsinmale and femalepikeindicate thatmercury concentrationsdependon genderand agepikeisinAnzali lagoon. Mercury concentrationsinpikeandpickerelAnzaliwetlandeastof the western partof thedifference isnotsignificant. Nocorrelationbetweensize,weightand agepikeinAnzali wetlanduptakeand accumulation ofmercury inthemthere. Significant differences between thesexesin terms ofthe concentration ofmercury infishtissueswas observed(p> 0.05), which reflects theimpactofgenderon theadsorptionof mercuryspecies understudy.BetweenEast andWestPondFishTwomajorindustries andeventhoughaccumulation ofpollutants inthe eastern part ofthe lagoon, there was no significantdifference. Mercury levelsinpikeAnzali Wetlandpermissible limitrecommendedby theFDA andWHO / FAO (1 PPM)was lower thantheaverageconcentrationsinppb 37/322musclepikesinAnzali wetlandandlimitationsdirectiveUS EPA,doseof 2times per monththroughoutthe entire bodyand sexualitypermissibleBashd.brrsyeffectofmetallic mercuryaccumulationin theliver,kidney,spleenand musclepikeAnzali Wetland تالاب انزلی, اردک ماهی, جیوه, فلزات سنگین, تجمع زیستی, Esox Lucius. Anzali wetland, Pike, Mercury, Heavy metals, Bioaccumulation. 49 58 http://jweb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-84-3&slc_lang=fa&sid=1 Nastaran Molazadeh نسترن ملازاده Nastaran.mollazadeh@yahoo.com 10031947532846001240 10031947532846001240 Yes Mahboubeh Nozari محبوبه نوذری 10031947532846001241 10031947532846001241 No