fa ارزیابی علل خشک‌سالی تالاب بین‌المللی هامون با استفاده از شاخص‌های بارندگی، گردوغبار و خشکی تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">&nbsp;یکی از معضلات زیست&shy;محیطی در منطقه سیستان که امروزه گریبان گیر ساکنین گردیده است، طوفان&shy;های گردوغبار می&shy;باشد. تغییر اقلیم و گرمایش جهانی از مهم&shy;ترین موضوعات زیست&shy;محیطی دهه&shy;های اخیر به شمار می&shy;آید که غالب مناطق اکولوژیک با آن درگیر می&shy;باشد. با عنایت به افزایش طوفان&shy;های گردوغبار و خشک شدن تالاب هامون </span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">هدف این تحقیق </span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">بررسی رابطه بین شاخص گردوغبار و ناهنجاری بارش در منطقه سیستان می‌باشد. چراکه لازمه هرگونه تصمیم مدیریتی در خصوص کنترل پدیده&shy;های گردوغبار، دانستن رابطه بین میزان شاخص خشکی و گردوغبار خواهد بود. در این تحقیق روند تغییرات بارش و شاخص خشکی </span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">فصول مختلف و سالیانه برای بازه 32 ساله (1362 تا 1394) مورد ارزیابی قرار گرفت. برای بررسی طوفان&shy;های گردوغباری از شاخص طوفان گردوغبار (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">DSI</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">) استفاده گردید. نتایج نشان داد که میزان بارندگی فصل&shy;های بهار، پائیز و زمستان و بارش سالیانه دارای روند کاهشی بوده ولی معنادار نمی&shy;باشد. فراوانی شدت خشکی برای فصل&shy;های مختلف متفاوت بوده و فراوانی شدت خشکی سالیانه معادل 3/33 درصد برآورد گردید. شاخص گردوغبار سالیانه برای بازه موردمطالعه 71 روز به دست آمد. ضریب همبستگی بین شاخص طوفان گردوغبار (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">DSI</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">) و شاخص ناهنجاری بارندگی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">PAI</span></span><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">) به مقدار 077/0 برآورد گردید و نشان داد رابطه معنی&shy;داری بین این دو شاخص وجود ندارد. نتایج نشان داد که تغییرات میزان گردوغبار و خشکی تالاب هامون به دلیل کاهش میزان بارش نبوده و خشک شدن تالاب هامون بیشتر ناشی از سدسازی در بالادست حوزه و قطع آب ورودی به تالاب می&shy;باشد و نه میزان بارندگی.</span></span></div> <div style="text-align: justify;">One of the main environmental problems in the Sistan region is dust storms. Also, climate change and global warming among the most important environmental issues in recent decades, affecting most of the ecological area are involved. Considering the increase in dust storms and drying up of Hamoon Wetland, it is very important to study the relationship between the dust index and precipitation indices in the region. A prerequisite for a management decision regarding the control of dust phenomena will be to know the relationship amount of drought index and dust. The trend of precipitation changes and drought index was evaluated seasonally and annually for a period of 32 years (1983-2015). DSI (Dust storm index) index was used to investigate dust storms. The results showed that the amount of rainfall in spring, autumn, and winter, as well as annual rainfall, has decreasing trend but not significant. The drought intensity was different for each season and the annual drought intensity was estimated as 33.3%. The annual dust index for the study period was 71 days. The correlation coefficient between DSI (Dust storm index) and PAI (Precipitation Anomaly Index) (0.077) showed that there was no significant relationship between these two indices. The results showed that the changes in dust and dryness of Hamoon Wetland are not due to reduced rainfall and the drying up of Hamoon Wetland is more due to dams upstream of the basin and cutting off the water entering the wetland not the amount of rainfall.</div> تالاب هامون, تغییر اقلیم, شاخص طوفان گردوغبار (DSI), شاخص ناهنجاری بارندگی (PAI). Hamoon Wetland, Climate change, Dust storm index (DSI), Precipitation Anomaly Index (PAI). 73 76 http://jweb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-715-2&slc_lang=fa&sid=1 فرهاد ذوالفقاری 10031947532846006512 10031947532846006512 Yes محمود خسروی 10031947532846006513 10031947532846006513 No