fa تخمین مقادیر تبخیر و تعرق مرجع با استفاده از مدل FAO-56PM در حوضه رودخانه آیدوغموش عمومى General پژوهشي Research سازمان خوار و بار و کشاورزی جهانی، مدل پنمن مونتیس (FAO-56PM) را به عنوان یک مدل استاندارد در تخمین تبخیر و تعرق گیاه مرجع ارائه کرده است. نبود برخی از متغیرهای اقلیمی از قبیل تابش خورشیدی، رطوبت نسبی و سرعت باد می تواند مانع بزرگی در تخمین تبخیر و تعرق با استفاده از مدل FAO-56PM باشد. برای غلبه بر مشکل عدم دسترسی به متغیرهای اقلیمی، از یکسری روابط و معادلات در قالب مدل پنمن مونتیس استفاده شده است. با توجه به این نکته، ارزیابی صحت این مدل برای نقاط مختلف، حائز اهمیت می باشد. در این تحقیق از معادلات فوق برای تخمین پارامترهای سرعت باد، رطوبت نسبی و تابش خورشیدی بهره گرفته شد و در نهایت اقدام به برآورد تبخیر و تعرق مرجع در حوضه رودخانه آیدوغموش شده است. به این منظور از داده های سال 1389 و 5 ایستگاه تبخیرسنجی آیدوغموش، چپینی، خواجه شاهی، موتورخانه و میانه تونل 7 استفاده گردید. مقایسه مقادیر تبخیر و تعرق حاصل از داده های تخمین زده شده با مقادیر بدست آمده از داده های واقعی مربوط به سال 1389 در این مدل نشان می‌دهد که تفاوت بین تبخیر و تعرق مرجع ETO در هر دو مورد بسیار جزئی می باشد. در این تحقیق مقادیر RMSE و MBE در بیش ترین و کم ترین میزان به ترتیب معادل 0/227 تا 0/971 و 0/271- تا 0/724 بدست آمده است. در این بین بیش ترین درجه صحت مربوط به معادله رطوبت نسبی بوده و در آن مقادیر RMSE، MBE و ضریب همبستگی(تبیین) R² به ترتیب معادل 0/232، 0/810- و 0/986 به دست آمد. همچنین کم ترین دقت متعلق به مدل هایگریوز بوده و در آن مقادیر RMSE، MBE و R²به ترتیب معادل 0/523، 0/241 و 0/958 می باشد. با توجه به نتایج بدست آمده می توان چنین عنوان کرد که با استفاده از داده‌های محاسباتی می توان مقادیر تبخیر و تعرق را با بیشترین دقت برآورد نمود. Food and Agriculture Organization(FAO), has offered the Penman model (FAO-56PM) as a standard model to estimate reference evapotranspiration of crops. The lack of some climatological variables such as solar radiation, relative humidity and wind speed can be a major obstacle in estimating evapotranspiration by FAO-56PM. To overcome this problem, a series of relations and equations is used in the form of the Penman model. By considering these facts, assessmentthe accuracy and validity of this model in different regions, is important. In this studythe equations for estimating the parameters of wind speed , relative humidity and solar radiation were used, and finally the potential evapotranspiration was estimated in the Aydoghmush basin. For this purpose, data of 5 climatological stations in Aydoghmush river basinwas used. Comparing estimated and obtained evapotranspiration values, determined that there is a small difference between ETO values in both cases. In this study, the highest and lowest values of RMSE and MBE have been estimated from 0.227 to 0.971 and -0.271 to 0.724 respectively. According to the results it can be said that by using the computational data evapotranspiration values can be estimated with the greatest accuracy. FAO-56PM، تبخیر و تعرق، پارامترهای اقلیمی، مدل هارگریوز، پنمن مانتیس، آیدوغموش FAO-56PM model, Reference evapotranspiration, Climatological parameters, Aydoghmush river basin 15 22 http://jweb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-53-1&slc_lang=fa&sid=1 Parviz Kardavani پرویز کردوانی 100319475328460067 100319475328460067 No Department of Geography, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران Mohammad Hossein Qalehe محمدحسین قلعه‌ای Qalehe@gmail.com 100319475328460068 100319475328460068 Yes Department of Geography, Science and Research Branch, Islamic دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران