fa بررسی فتالات‌ها در رسوبات تالاب انزلی، ایران تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">استرهای فتالیک اسید (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">PAEs</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">)</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> به عنوان نرم&shy;کننده در صنایع پلاستیک مورد استفاده قرار می</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;">&shy;</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">گیرند.</span></span> <span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">این ترکیبات امروزه به عنوان آلاینده زیست محیطی فراگیر، سخت&shy;تجزیه پذیر، خطرناک در نظر گرفته می</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;">&shy;</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">شوند. با توجه به اهمیت تالاب انزلی در جهان و ورود انواع رودخانه&shy;ها و پساب تصفیه&shy;نشده کارخانجات و فاضلاب شهری به این تالاب، بررسی مقدار شش نوع از استرهای فتالیک اسید شامل دی متیل فتالات</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">DMP</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">، دی اتیل فتالات </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">DEP</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">، دی بوتیل فتالات </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">DBP</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">، دی</span></span> <span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">ایزوبوتیل فتالات</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">DIBP</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">، بنزیل بوتیل فتالات </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">BBP</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">) </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">و دی اتیل هگزیل فتالات </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">DEHP</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span> <span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">در 22 ایستگاه در تالاب انزلی </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">از اهداف این پژوهش </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">می&shy;باشد.</span></span> <span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">نمونه&shy;های رسوب از 22 ایستگاه در تالاب انزلی با 3 تکرار در تیر ماه سال &nbsp;1395برداشته شدند. فتالات&shy;ها به روش میکرواستخراج مایع پخشی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">DLLME</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">)&nbsp; از رسوب جداسازی گردید و برای اندازه&shy;گیری از دستگاه کروماتوگرافی گازی مجهز به آشکارساز طیف&shy;سنج جرمی استفاده شد. </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">نتایج به دست آمده در این پژوهش نشان داد </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">آلوده&shy;ترین ایستگاه&shy;ها، ایستگاه شماره 13 (خروجی نهنگ روگا) در قسمت غربی تالاب با میانگین غلظت شش استر فتالیک اسید 20322 میکرو&shy;گرم بر کیلوگرم و پاکیزه&shy;ترین ایستگاه شماره 21 (سیاه درویشان) در قسمت جنوب شرقی تالاب با میانگین غلظت شش استر فتالیک اسید 699 میکرو&shy;گرم بر کیلوگرم بود</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:bmitra;"><span style="font-size:12.0pt;">.</span></span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> بیشترین غلظت استرهای اسید فتالیک </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">DEHP,BBP ,DBP ,DIBP,DEP ,DMP</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> به ترتیب 27، 24، 3190، 3557، 236 و 13494 میکرو&shy;گرم بر کیلوگرم بود. با محاسبه </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">مجموع غلظت&shy; فتالات&shy;ها در ایستگاه&shy;های مورد بررسی مشخص شد مقدار میانگین فتالات در رسوبات کل ایستگاه&shy;ها 4870 </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">میکروگرم بر کیلوگرم </span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">است که&nbsp; بیشتر از استاندارد سازمان محیط زیست آمریکا</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;">، اتحادیه اروپا</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> و چین می&shy;باشد.</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span> Phthalic acid Esters (PAEs) are used as softeners in plastics industry. These compounds are now considered as ubiquitous, hard degradable and dangerous environmental contaminants. Anzali wetland has international importance that many rivers and untreated urban and industrial wastewater enter it. The aim of this research was to evaluate six kinds of phthalates including dibutyl Phthalate (DBP), diisobutyl Phthalate (DIBP), diethyl Phthalate (DEP), and dimethyl Phthalate (DMP) in sediments of the wetland. The sediment samples were taken from 22 stations with three replicates in each station in July 2015. Phthalates were separated from sediments through dispersive liquid-liquid micro extraction (DLLME) method and their measurement was performed by gas chromatography equipped with mass spectrometer. The results showed that the most polluted station is located in western part that is Nahang Roga (station 13) with total concentration of six phthalic acid esters, 20.33 mg kg^-1 and the cleanest part is Siahdarvishan (station 21) in the southeastern part with an average concentration of phthalic acid ester 0.69 mg kg^-1. The greatest concentration of phthalic acid esters including DEHP, BBP, DBP, DIBP, DEP, and DMP were 13.49, 0.23, 3.55, 3.19, 0.02 and 0.02 mg kg^-1, respectively. Total concentrations of phthalates in all stations determined by calculating the amount of phthalates in sediments and the average of all stations was 4.87 mg kg^-1 which is more than USEPA and China standard. آلودگی, تالاب انزلی, رسوب, فتالات. Anzali wetland, Phthalates, Pollution, Sediments. 37 48 http://jweb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-297-4&slc_lang=fa&sid=1 محمد جواد مصطفی لو 10031947532846004251 10031947532846004251 No فاطمه شریعتی 10031947532846004252 10031947532846004252 Yes شهاب شریعتی 10031947532846004253 10031947532846004253 No