اکوسیستمهای ساحلی–دریایی، بهویژه جنگلهای مانگرو، از ارکان اصلی پایداری محیطزیست، ذخیره کربن، حفاظت ساحلی و معیشت جوامع محلی بهشمار میروند. با این حال، رسوبگذاری بیش از حد ناشی از مداخلات انسانی و اختلال در رژیمهای هیدرودینامیکی، تهدیدی جدی برای تداوم عملکرد این اکوسیستمها محسوب میشود. تالاب نایبند در جنوب ایران، بهویژه خور بساتین، طی دو دهه اخیر با تشدید رسوبگذاری و کاهش محسوس پوشش جنگلهای حرا مواجه بوده است. پژوهش حاضر با هدف واکاوی و اولویتبندی مناطق بهینه لایروبی در خور بساتین بهمنظور حفاظت و احیای جنگلهای مانگرو انجام شد. این مطالعه بهصورت پژوهش ترکیبی متوالی کیفی–کمی طراحی گردید. در فاز کیفی، با مرور نظاممند پیشینه پژوهش و انجام مصاحبه با خبرگان، معیارها و شاخصهای مؤثر استخراج و در قالب یک درخت تصمیم ساختاربندی شد. در فاز کمی، بهمنظور وزندهی و اولویتبندی معیارها و گزینههای لایروبی، از روش تحلیل سلسلهمراتبی(AHP)و مقایسههای زوجی بهره گرفته شد. نتایج نشان داد معیارهای جریان جزر و مدی، جریان آب و حجم رسوبگذاری، بیشترین اهمیت را در تعیین نقاط بهینه لایروبی دارند. بر اساس سنتز نهایی معیارها، از میان شش نقطه بررسی شده، نقاط ۳ (0/245836)، ۵ (0/228598) و ۴ (0/181904) به ترتیب بالاترین اولویت را داشتند، در حالیکه نقطه ۱ کمترین اولویت را داشت. یافتههای این پژوهش میتواند بهعنوان مبنایی علمی برای تصمیمسازی، برنامهریزی اجرایی و مدیریت پایدار تالاب نایبند مورد استفاده قرار گیرد. شایان ذکر است که این مطالعه در سالهای ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ انجام شده است.
Karami S, Zarei S, Dindarlou A, Moein H. Analyzing the Prioritization of Dredging Areas in Bosatin Creek of the Nayband National Marine Park, Persian Gulf. Wetland Ecobiology 2025; 17 (2) : 4 URL: http://jweb.ahvaz.iau.ir/article-1-1101-fa.html
